Τεχνηέντως 11 Ιουλίου 2009

Ορθοδοξίες

Προ ημερών, έλαβα ένα από τα πιο απίθανα δελτία Τύπου που έχω λάβει ποτέ: την ομιλία του κ. Κρις Σπύρου, προέδρου του «Παγκοσμίου Κινήματος για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας, ως Ιερός Ναός» [sic], που εκφωνήθηκε στην Ένωση Ανταποκριτών Ξένου Τύπου. (Παρεμπιπτόντως, ο κ. Σπύρου διατελεί και πρόεδρος της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης, η οποία, μεταξύ άλλων, διοργανώνει αξιόλογες εκθέσεις σύγχρονης τέχνης.) Στην ομιλία του, ο κ. Σπύρου στηλιτεύει την τουρκική κυβέρνηση επειδή «διοργάνωσε λαϊκή μουσική συναυλία μέσα σε έναν από τους αγιότερους χώρους της ανθρωπότητας, στην ιστορική εκκλησία της Αγίας Ειρήνης», γεγονός που το αποδίδει στην εμμονή της «στη βεβήλωση και την ταπείνωση της Ορθοδόξου θρησκείας που εκφράζει την Οθωμανική νοοτροπία για 557 αδιάλειπτα χρόνια». Προς ενίσχυση της θέσης του, ο κ. Σπύρου, φτάνει να επισημάνει «τη συμπεριφορά του Οθωμανικού κατεστημένου της σημερινής Τουρκίας έναντι του Πρωθυπουργού της χώρας αυτής, κυρίου Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος καταδικάστηκε το 1998 σε φυλάκιση δέκα μηνών και παρέμεινε στη φυλακή τέσσερις μήνες για τα πιστεύω του, όταν υπηρετούσε ως δήμαρχος της Πόλης». Για να καταλήξει ο κ. Σπύρου: «Θέλω να σας ανακοινώσω, ότι το Συμβούλιό μας [...] ομόφωνα απεφάσισε να τελέσει Θεία Λειτουργία και Παγκόσμιο Προσκύνημα στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ, το 2010».

Πιστεύω ότι το πιο αστείο _αστείο, τώρα, τρόπος του λέγειν_ δεν είναι το ελληνορθόδοξο κρεσέντο. Ούτε η παχυλή άγνοια για το γεγονός ότι στον δυτικό κόσμο, που τόσο εξαίρει ο κ. Σπύρου, οι εκκλησίες συχνά γίνονται μουσεία αλλά ακόμη και σε αυτές που δεν γίνονται και εξακολουθούν να λειτουργούν, διοργανώνονται συνεχώς συναυλίες. Όχι, το πιο αστείο είναι η επίκληση του Οθωμανισμού. Πράγμα που οδηγεί στην ασύλληπτη ταύτιση με τον Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος, κατά τον κ. Σπύρου, διώχθηκε για τα θρησκευτικά του πιστεύω από το οθωμανικό κατεστημένο. Δηλαδή ο Ερντογάν είναι ο θρήσκος πλην δυτικότροπος υπέρμαχος των βασικών δικαιωμάτων και οι κεμαλικοί έχουν γίνει οθωμανοί _ ό,τι να'ναι, αρκεί να πούμε το Πάτερ Ημών στην Αγιά Σοφιά...

Αν χρειαζόταν απόδειξη ότι για να είναι κανείς εθνικόφρων και θρησκόληπτος οφείλει να είναι πρώτα ανιστόρητος, νομίζω τη βρήκαμε.

Αταξίες

Για να ηρεμήσω, υπενθυμίζω ότι σήμερα εγκαινιάζεται η έκθεση «Αταξίες - Σύγχρονοι έλληνες καλλιτέχνες από τη Συλλογή Μπέλτσιου», στην Πινακοθήκη Μάργαρη, στην Αμφιλοχία. Στην έκθεση, την οποία επιμελείται η Ρούλα Παλαντά και η οποία θα διαρκέσει ως τις 16 Αυγούστου, συμμετέχουν οι καλλιτέχνες Νίκος Αλεξίου, Κωστής Βελώνης, Απόστολος Γεωργίου, Ράνια Εμμανουηλίδου, Γιάννης Θεοδωρόπουλος, Άλκης Μπούτλης, Μαρία Παπαδημητρίου, Γιώργος Σαπουντζής, κ.ά.

[Στη φωτογραφία: Κωστής Βελώνης, «The Folklore of the Universe»]

Εμβόλιμα (Το Παγκόσμιο Κίνημα)

Έλαβα το κατωτέρω δελτίο Τύπου. Συν τοις άλλοις, νομίζω ότι είναι ξεκάθαρο πλέον ότι η επιστροφή των Ελγινείων είναι μόνον το πρώτο βήμα προς την αποκατάσταση του Έθνους:

Ο κύριος Κρις Σπύρου, Πρόεδρος του Παγκόσμιου Συμβουλίου για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας (“Free Agia Sophia Council of America” και “Free Agia Sophia Council of Europe”) θα δώσει συνέντευξη τύπου την Πέμπτη, 9 Ιουλίου 2009 στις 12:30 μ.μ., στην αίθουσα της Ένωσης Ανταποκριτών Ξένου Τύπου, οδός Ακαδημίας 23, Αθήνα.

Ο Πρόεδρος Σπύρου θα σχολιάσει την πρόσφατη συναυλία λαϊκής μουσικής που δόθηκε μέσα στον ιστορικό Ιερό Ναό της ΑΓΙΑΣ ΕΙΡΗΝΗΣ «ες την Πόλιν» στο πλαίσιο «ΠΟΛΗ – ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 2010» και πως η συνεχιζόμενη βεβήλωση ιερών ναών της Χριστιανοσύνης στην Τουρκία σχετίζεται με το Παγκόσμιο Κίνημα για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας ως Ιερός Ναός της Ορθοδοξίας.

Ο Πρόεδρος Σπύρου θα ανακοινώσει, επίσης, την πρόσφατη απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Παγκοσμίου Κινήματος για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας να τελέσουν Θεία Λειτουργία και να προσευχηθούν στη Βασιλική της Ορθοδοξίας, την Αγία Σοφία, εντός του 2010.

Ο Πρόεδρος Σπύρου θα ανακοινώσει, ακόμα, την απόφαση του Συμβουλίου και των νομικών του εκπροσώπων να ζητήσουν από την τουρκική κυβέρνηση να συμπεριλάβει την προγραμματιζόμενη Θεία Λειτουργία στην Αγία Σοφία στο πλαίσιο «ΠΟΛΗ – ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 2010».

Δεν θέλω να φανώ ανθέλλην και άπιστος και να υπενθυμίσω ότι η Αγία Σοφία έχει διατελέσει επίσης τζαμί ούτε να ρωτήσω την άποψη του «Παγκοσμίου Κινήματος» αν συνακόλουθα θα έπρεπε να διεξαχθεί και μια μουσουλμανική λειτουργία. Φαντάζομαι ότι αυτό είναι ένα ζήτημα για το άλλο «Παγκόσμιο Κίνημα», αυτό που διεκδικεί την Αγία Σοφία για την αποκατάσταση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Αναρωτιέμαι, ωστόσο, στην ασφαλώς απίθανη περίπτωση που οι τουρκικές αρχές διαφωνούν με την «απόφαση» του Διοικητικού Συμβουλίου του «Παγκοσμίου Κινήματος», τι θα γίνει; Πώς ακριβώς θα υψώσει το ανάστημά του το «Παγκόσμιο Κίνημα»;

Δεν ξέρω τι συμβαίνει. Βρίσκομαι σε αδύναμη στιγμή και όλα με τρομάζουν ή πράγματι έχουν αρχίσει να γίνονται όλα πολύ τρομακτικά;

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ (9/7/09):

Η επικοινωνιακή μηχανή της αλύτρωτης ορθοδοξίας λειτουργεί εξαιρετικά. Ακολουθεί το νέο δελτίο Τύπου, με την ομιλία του Προέδρου του Παγκοσμίου Κινήματος:

Ο Πρόεδρος του Παγκοσμίου Κινήματος για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας, ως Ιερός Ναός, «Free Agia Sophia Council of America» και «Free Agia Sophia Council of Europe», κύριος Κρις Σπύρου, σήμερα κατέκρινε με ιδιαίτερα δριμύ τρόπο την κυβέρνηση της Τουρκίας για την πρόσφατη διοργάνωση λαϊκής μουσικής συναυλίας στον Ιερό Ναό της Αγίας Ειρήνης «ες την Πόλιν».

Δήλωση του κυρίου Κρις Σπύρου,
Προέδρου του Παγκοσμίου Κινήματος για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας

Συνέντευξη Τύπου
Αθήνα, 9 Ιουλίου 2009, 12:30 μ.μ.
Ένωση Ανταποκριτών Ξένου Τύπου, Ακαδημίας 23, Αθήνα

«Στις 13 Ιουνίου 2009 η κυβέρνηση της Τουρκίας ξεκινώντας τον εορτασμό της Κωνσταντινούπολης ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2010, διοργάνωσε λαϊκή μουσική συναυλία μέσα σε έναν από τους αγιότερους χώρους της ανθρωπότητας, στην ιστορική εκκλησία της ΑΓΙΑΣ ΕΙΡΗΝΗΣ “ες την Πόλιν”.

Eκ μέρους του Παγκοσμίου Συμβουλίου για την Αποκατάσταση της Αγίας Σοφίας ως Ιερό Ναό της Ορθοδοξίας, που εκπροσωπώ, αλλά και όλων των ανθρώπων ανά τον κόσμο, που πιστεύουν στον απόλυτο σεβασμό της θρησκευτικής ελευθερίας, της ισότητας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εκφράζω την αγανάκτησή μου που το τουρκικό κράτος αποφάσισε το 2009 με τον πιο αισχρό τρόπο να δείξει την πολιτιστική του “ωριμότητα”, συνεχίζοντας τη βεβήλωση του Ιερού Ναού της ΑΓΙΑΣ ΕΙΡΗΝΗΣ. Η οργή μου γίνεται ακόμη πιο έντονη, επειδή αυτή η ιεροσυλία φέρει τον μανδύα της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης.

Η ΑΓΙΑ ΕΙΡΗΝΗ, ο Ιερός Ναός της Χριστιανοσύνης για περισσότερα από 1500 χρόνια, κατέληξε να μετατραπεί από τους “διανοούμενους” του 21ου αιώνα σε χώρο μουσικών συναυλιών, πασαρέλων μόδας και άλλων εκδηλώσεων, και τώρα ως “Φάρος” της νέας τουρκικής πολιτιστικής εικόνας.

Η χρήση ενός ιερού χώρου για σκοπούς ξένους, αν όχι αντίθετους προς τον προορισμό του, όπως έγινε στην ΑΓΙΑ ΕΙΡΗΝΗ, τη στιγμή που απαγορεύεται η χρήση της ως χώρου προσευχής και εκκλησιασμού, εκφράζει αναχρονιστική οθωμανική νοοτροπία στη χειρότερή της μορφή.

Η παρουσίαση λαϊκής (μη θρησκευτικής) μουσικής σε Ορθόδοξο ναό, και, μάλιστα ιστορικό ναό, όπως την ΑΓΙΑ ΕΙΡΗΝΗ, προσβάλλει όχι μόνο το αίσθημα των ορθοδόξων Χριστιανών, αλλά και όλων των ανθρώπων, που πιστεύουν, ότι ο 21ος αιώνας δεν εγκαινιάζεται με βαρβαρότητες του 15ου αιώνα, ιδιαίτερα με το κάλυμμα της ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ.

Δυστυχώς, η εμμονή της Τουρκικής Κυβέρνησης στη βεβήλωση και την ταπείνωση της Ορθοδόξου θρησκείας που εκφράζει την Οθωμανική νοοτροπία για 557 αδιάλειπτα χρόνια, με την πρόσφατη βεβήλωση, δεν εξευτέλισε μόνο τον ιερό χώρο της ΑΓΙΑΣ ΕΙΡΗΝΗΣ με την εκδήλωση λαϊκής μουσικής συναυλίας, αλλά επέβαλε και στον Πατριάρχη της Ορθόδοξης Εκκλησίας να είναι παρών.

Αν η τουρκική κυβέρνηση πιστεύει, ότι έχει το δικαίωμα ακόμα και σήμερα, τον 21ο αιώνα να συνεχίζει τη βεβήλωση της ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ, της Μητέρας Εκκλησίας όλων των Χριστιανικών Εκκλησιών και να διοργανώνει μουσικές εκδηλώσεις και πασαρέλες μόδας σε άλλους ιερούς χώρους υπό την κατοχή της, και να προσβάλει τη Χριστιανική θρησκεία στο σύνολό της, τότε το ξεκίνημα της πολιτιστικής εικόνας της Τουρκίας είναι αμαυρωμένο.

Θα τολμούσε η κυβέρνηση της Τουρκίας ποτέ να διεξάγει συναυλία λαϊκής μουσικής σε Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, που βρίσκεται υπό την κατοχή της, και να καλέσει τον Πάπα της Ρώμης να παραβρεθεί;
Θα τολμούσε ποτέ η κυβέρνηση της Τουρκίας να οργανώσει συναυλία μουσικής σε Τέμενος της θρησκείας του Ισλάμ και να επιβάλλει στον επικεφαλής των Ιμάμηδων της Τουρκίας να παραβρεθεί και να του αφιερώσει οποιοδήποτε λαϊκό άσμα;

Θα τολμούσε, σήμερα, η κυβέρνηση της Τουρκίας να οργανώσει πολιτιστική εκδήλωση λαϊκής μουσικής στο πλαίσιο του εορτασμού της Πόλης ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2010 σε Εβραϊκή Συναγωγή και να επιβάλλει στον Αρχιραβίνο της Τουρκίας να είναι παρών;

Πού βρισκόμαστε; Σε ποιον αιώνα ζούμε; Με τέτοιες πράξεις και αυτοεξευτελισμούς τί παράδειγμα δίνουμε στα παιδιά της Ευρώπης και του άλλου κόσμου για την πολιτιστική ταυτότητά μας στον 21ο αιώνα;
Καλώ την κυβέρνηση της Τουρκίας να σταματήσει τις προσπάθειες να επιβάλλει τις Οθωμανικές της αξίες, που αντιβαίνουν σε αυτές της Ευρώπης και να χρησιμοποιεί ομήρους ως “βιτρίνες” της νέας, ιδιόρρυθμης πολιτιστικής της αναγέννησης.

Το Τουρκικό κράτος πρέπει να καταλάβει μια για πάντα, ότι η κύρια έκφραση του Δυτικού και μάλιστα του Ευρωπαϊκού πολιτισμού, είναι ο σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα. Η βεβήλωση και ο εξευτελισμός θρησκειών, θρησκευτικών συμβόλων και ιεραρχών προσβάλλει θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, ξένα προς τις αρχές, αξίες και τον πολιτισμό της Ευρώπης.

Πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης δεν μπορεί ούτε κατά διάνοια να αποτελεί η Πόλη, ή όποια άλλη πόλη, στη χώρα όπου καταπατούνται τα ανθρώπινα δικαιώματα και απαγορεύεται η ελεύθερη έκφραση της πίστης των ανθρώπων.

Σας επισημαίνω τη συμπεριφορά του Οθωμανικού κατεστημένου της σημερινής Τουρκίας έναντι του Πρωθυπουργού της χώρας αυτής, κυρίου Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος καταδικάστηκε το 1998 σε φυλάκιση δέκα μήνών και παρέμεινε στη φυλακή τέσσερις μήνες για τα πιστεύω του, όταν υπηρετούσε ως δήμαρχος της Πόλης.

Πρόσφατα, ο κύριος Ερντογάν γλίτωσε για μία ψήφο την καθαίρεσή του από την Πρωθυπουργία.
Με ψήφους 6 υπέρ της καθαίρεσης και 5 κατά, το Συνταγματικό Δικαστήριο της Τουρκίας απέρριψε την αίτηση καθαίρεσης του Πρωθυπουργού. (Απαιτούντο 7 ψήφοι υπέρ, για να χάσει το αξίωμά του). Το μοναδικό παράπτωμα του κ. Ερντογάν, για μια ακόμα φορά, όπως εγώ το γνωρίζω, ήταν η υπεράσπιση της θρησκευτικής του μουσουλμανικής πίστης.

Πριν λίγες μέρες επέστρεψα από την Αμερική, όπου ευρίσκεται η έδρα του Παγκοσμίου Κινήματος για την Αποκατάσταση της ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ. Θέλω να σας ανακοινώσω, ότι το Συμβούλιό μας (“Free Agia Sophia Council of America”) ομόφωνα απεφάσισε να τελέσει Θεία Λειτουργία και Παγκόσμιο Προσκύνημα στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ, το 2010.

Στις αρχές του Φθινοπώρου θα ανακοινώσουμε την ημερομηνία, που θα τελεσθεί η Θεία Λειτουργία και το Παγκόσμιο Προσκύνημα στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ. Επίσης, θα ανακοινώσουμε και την αίτηση του Συμβουλίου μας προς την Τουρκική κυβέρνηση να ενταχθεί η Θεία Λειτουργία και το Παγκόσμιο Προσκύνημα που θα γίνει στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων ‘’ΠΟΛΗ-ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 2010’’.

Είμαι βέβαιος, ότι η απόφασή μας να λειτουργήσουμε και να προσευχηθούμε ελεύθερα στην ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ, θα έχει την απαιτούμενη αποδοχή από τις Πολιτικές Αρχές της Τουρκίας.

Πολιτικές Αρχές, οι οποίες εγκρίνουν πολιτιστικές εκδηλώσεις λαϊκής μουσικής σε Ιερούς Χώρους λατρείας, όπως η ΑΓΙΑ ΕΙΡΗΝΗ, με τον μανδύα της ανάδειξης της πολιτιστικής κληρονομιάς της Πόλης, σίγουρα θα έχουν το σθένος και την απαιτούμενη λογική να συμφωνήσουν και να συμβάλλουν στην τέλεση Θείας Λειτουργίας και Παγκόσμιου Προσκυνήματος σε Ιερό θρησκευτικό χώρο, όπως αυτόν της ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ.

Δεν σχολιάζω τίποτε. Η «εμμονή της Τουρκικής Κυβέρνησης στη βεβήλωση και την ταπείνωση της Ορθοδόξου θρησκείας που εκφράζει την Οθωμανική νοοτροπία για 557 αδιάλειπτα χρόνια» με ξεπερνά...

[Στη φωτογραφία: Ψηφιδωτό από τον νάρθηκα της Αγίας Σοφίας (τέλη 9ου - αρχές 10ου αι.), το οποίο απεικονίζει τον Ιουστινιανό να προσφέρει στη Θεοτόκο τον ναό της Αγίας Σοφίας και τον Μεγάλο Κωνσταντίνο την Κωνσταντινούπολη.]

Εμβόλιμα (Cultural Blogging in Europe)

Το διάβασα στο folded-in, στην ανάρτηση με τίτλο «European cultural blogging map_LabforCulture». Αντιγράφω: «Όπως πολύ σωστά επισημαίνει η Annette Wolfsberger, και το LabforCulture, το πολιτιστικό blogging είναι μια κατηγορία που παραμένει προς το παρόν μάλλον άγνωστη. Στα πλαίσια λοιπόν μιας προσπάθειας χαρτογράφησης της ευρωπαικής πολιτιστικής μπλογκόσφαιρας, στο LabforCulture κατασκεύασαν μια διαδραστική πλατφόρμα χρησιμοποιώντας το χάρτη του Google Earth, όπου μπορεί κανείς να προσθέσει μπλογκς με πολιτιστικό περιεχόμενο.» Κάντε μια βόλτα...

Τεχνηέντως 4 Ιουλίου 2009

Κριτικοί Ι

Πρόσφατα, ένιωσα την ανάγκη να αναζητήσω στήριγμα στα λόγια κάποιου σπουδαίου. Έπεσα πάνω στον Όσκαρ Γουάιλντ. «Για τον μεγάλο ποιητή» έχει πει ο Γουάιλντ «υπάρχει μόνο μια μουσική μέθοδος - η δική του. Για τον μεγάλο ζωγράφο, υπάρχει μόνο ένας τρόπος ζωγραφικής, αυτός που χρησιμοποιεί ο ίδιος. Ο κριτικός της αισθητικής, και ο κριτικός της αισθητικής μόνον, μπορεί να εκτιμήσει όλες τις μορφές και όλους τους τρόπους. Σε αυτόν απευθύνεται η Τέχνη.»

Κριτικοί ΙΙ

Μιλώντας λοιπόν για κριτικούς, μια σεβαστή συνάδελφο, από την ακριβοδίκαιη πένα και το πεπειραμένο βλέμμα της οποίας όλοι οι νεότεροι του εικαστικού χώρου έχουμε μάθει πολλά, μας δίνει την ευκαιρία να τιμήσουμε μια πρόσφατη ανακοίνωση του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, όπου για μία ημέρα, τη Δευτέρα 6 Ιουλίου 2009 (από τις 20.30), θα διεξαχθεί η 3η Συνάντηση Νέων Δημιουργών: η Μαρία Μαραγκού (δημοσιογράφος, κριτικός τέχνης και επιμελήτρια εκθέσεων, υπεύθυνη επί 24 χρόνια της στήλης κριτικής εικαστικών στην «Ελευθεροτυπία», διευθύντρια επί 13 χρόνια του Κέντρου Σύγχρονης Τέχνης στο Ρέθυμνο, οργανώτρια πλέον των 20 ατομικών και ομαδικών εκθέσεων σε θεσμικούς χώρους στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, τη Κρήτη, τη Βενετία και το Σάο Πάολο, Εθνική Επίτροπος στις Μπιενάλε του Σάο Πάολο, το 1991, και της Βενετίας, το 1995, οργανώτρια εργαστηρίων για παιδιά, εκπαιδευτικών προγραμμάτων και προγραμμάτων residency σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς φορείς και καλλιτέχνες, καθώς και με την ΑΣΚΤ, μέλος της ΕΣΗΕΑ και πρόεδρος του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών και Ιστορικών Τέχνης) επιμελείται την έκθεση - εικαστική παρέμβαση των Ανδρέα Σάββα και Γιούλας Χατζηγεωργίου, με τον εύστοχο τίτλο «Οι δρόμοι του μετά». Σύμφωνα με την ανακοίνωση, πρόκειται για «ένα πρωτότυπο εικαστικό δρώμενο που ασχολείται με το φλέγον ζήτημα της μετανάστευσης μέσα από αρχαία κείμενα, σύγχρονα ντοκουμέντα και εικαστικό λόγο». Επιπλέον, αναγνωρίζοντας τη σημασία των συμμετοχικών και διαδραστικών έργων στο σύγχρονο εικαστικό γίγνεσθαι, η «δράση με σύγχρονα εικαστικά σύμβολα επιχειρεί να υπερβεί τη σύμβαση του διαχωρισμού θεατών – καλλιτεχνών, ενεργοποιώντας το ενδιαφέρον και τη συμμετοχή». Στην παρέμβαση παρεμβαίνει μουσικά ο Αντώνης Μίτζελος.

[Στη φωτογραφία: Έργο του Ανδρέα Σάββα]

Εμβόλιμα (Περί απαγορεύσεων)

Προ ημερών, άκουγα τον έγκριτο καθηγητή κ. Κρεμαστινό στο ραδιόφωνο – σε αυτό το όψιμο προπύργιο της πολιτικής ορθότητας που είναι ο ΣΚΑΪ – να εκφράζει την αγανάκτησή του, όπως και πολλοί άλλοι, για το γεγονός ότι τα μέτρα απαγόρευσης του καπνίσματος είναι ελλιπή. Πέραν όμως των πρακτικών του επισημάνσεων για την αναποτελεσματικότητα τέτοιων μέτρων σε σχέση με τον πρόδηλο στόχο, την προστασία της υγείας των πολιτών, ο κ. καθηγητής πήγε πολύ παραπέρα, σημειώνοντας ότι έτσι δεν επιτυγχάνεται ένας ακόμη βασικότερος στόχος: η συνολική κοινωνική απαξίωση του καπνίσματος.

Ήταν σε εκείνο το σημείο που σκέφτηκα ότι υπάρχει ένα όνομα για την προσπάθεια συστηματικής εξόντωσης μέσω νομικών ρυθμίσεων μιας γενικευμένης κοινωνικής συμπεριφοράς από μια κεντρική πολιτική εξουσία. Αν μόνο το θυμόμουν… Ολοκληρωτισμός; Νομίζω έτσι το λέγαμε, ναι.

Έχω συναίσθηση του αφορισμού. Προφανώς χρειάζεται να συντρέχουν και άλλοι παράγοντες για να κατηγορήσουμε τον κ. Κρεμαστινό για ολοκληρωτισμό, εκτός από το ιατρικώς ορθό πάθος του για την προστασία της υγείας μας. Το πολιτικώς ορθό πάθος του, όμως, για τη νομική προστασία της υγείας μας τον αφήνει έκθετο σε τέτοιου είδους «πειράγματα». Και έστω και αν σίγουρα δεν ζούμε σε μια ολοκληρωτική κοινωνία – όποιος το υποστηρίζει αυτό είναι, αν μη τι άλλο, προχειρολόγος – και τα μέτρα απαγόρευσης του καπνίσματος δεν περιγράφονται με ακρίβεια ως ολοκληρωτικά, οποιοσδήποτε διαυγής παρατηρητής οφείλει να παραδεχτεί ότι κάτι στραβό έχει όλη αυτή η ιστορία. Εδώ και καιρό σκέφτομαι πώς μπορώ να το εκφράσω, ενώ μου έχει αποδειχθεί πέραν αμφιβολίας ότι το κάπνισμα κάνει κακό στην υγεία, ενώ παραδέχομαι ότι δεν πρέπει να επιβαρύνουν οι καπνιστές την υγεία των άλλων ούτε να τους ενοχλούν, και ενώ πιστεύω ότι μια κοινωνία πρέπει να έχει, μέσω των συλλογικοτήτων της, τη δυνατότητα να παρέχει προστασία στα μέλη της από τη συμπεριφορά άλλων μελών που ενδεχομένως είναι επιβλαβής ή απειλητική. Όλα τούτα τα παραδέχομαι και ωστόσο η απαγόρευση αυτή με ενοχλεί.

Πιστεύω ότι η ενόχλησή μου δεν είναι προσωπική. Μολονότι καπνιστής και μάλιστα βαρύς (καπνίζω τα ωραιότερα τσιγάρα του κόσμου, κάμελ σκέτο, και κάμποσα από δαύτα), έχω την τύχη λόγω δουλειάς να ταξιδεύω πολύ και είμαι αναγκασμένος να προσαρμόζομαι διαρκώς. Δεν μου προκαλεί τόσο μεγάλο πρόβλημα, αν είμαι ειλικρινής, το να βγαίνω έξω και δη στο Γκέτεμποργκ, όπου το ψιλόβροχο σε χτυπάει κάθετα στο πρόσωπο οκτώ μήνες τον χρόνο, όχι στην Αθήνα όπου όλοι έξω είναι έτσι κι αλλιώς.

Μια και ανέφερα το Γκέτεμποργκ, ας πω μια ιστορία – αστεία και ενδεικτική. Βρέθηκα στο Γκέτεμποργκ για μια ημερίδα. Μεμιάς συνειδητοποίησα ότι δεν μπορούσα να καπνίσω πουθενά. Δεν υπήρχε θέμα χώρου καπνιζόντων. Πουθενά σημαίνει πουθενά.

Μετά την ομιλία μου, οι οικοδεσπότες μου, οι υπεύθυνοι της Μπιενάλε του Γκέτεμποργκ, με προσκάλεσαν σε δείπνο, ως είθισται. Το εστιατόριο δεν ήταν «υψηλό» αλλά ήταν καλό, ένα από αυτά όπου σε όλο τον κόσμο συναντάς το πιο ευκατάστατο άκρο του «κόσμου του πολιτισμού».

Μπαίνοντας από το παγωμένο ψιλόβροχο – η θερμοκρασία ήταν δύο βαθμοί – αμέσως έσπευσε η κοπέλα της γκαρνταρόμπας να πάρει το παλτό μου. «Όχι, ευχαριστώ» της είπα. «Θα το κρατήσω γιατί θα χρειαστεί να βγω έξω». Αντιλήφθηκα ότι την έφερνα σε δύσκολη θέση.

«Κύριε» μου είπε «δεν επιτρέπουν παλτό στην αίθουσα γιατί τα τραπέζια είναι μικρά και τα παλτό πιάνουν χώρο και εμποδίζουν στους διαδρόμους».

«Μα, καπνίζω» της είπα. «Θα βγαίνω έξω κάθε τρεις και λίγο». Το πρόσωπό της φωτίστηκε.

«Α, όσο γι’ αυτό μην ανησυχείτε» μου είπε καθώς ήδη τραβούσε το παλτό από τους ώμους μου. «Έχουμε κουβέρτες».

Τότε το πρόσεξα. Δίπλα στην κοπέλα που έπαιρνε τα παλτό και τα κρεμούσε τακτικά στη γκαρνταρόμπα, υπήρχε μια άλλη κοπέλα, υπεύθυνη για μια εξίσου τακτική στοίβα με μάλλινες κουβέρτες. Κάθε φορά που κάποιος πλησίαζε την πόρτα με την προφανή πρόθεση να βγει στο καταραμένο, παγωμένο ψιλόβροχο να καπνίσει, η κοπέλα χαμογελούσε ευγενικά και έλεγε: «Θα θέλατε μια κουβέρτα, κύριε/α;»

Ήταν ξεκαρδιστικό, βέβαια. Κάθε στιγμή, έξω από το εστιατόριο υπήρχαν τέσσερις πέντε άνθρωποι τυλιγμένοι σαν ινδιάνοι αρχηγοί σε γουέστερν, οι οποίοι ψαχούλευαν μέσα από κουβέρτες να βρουν τα τσιγάρα και τον αναπτήρα τους.

Ο βαθμός συστηματοποίησης, αν το σκεφτεί κανείς, είναι το αληθινά τρομακτικό στοιχείο. Η πρώτη ρύθμιση αφορά την απαγόρευση του καπνίσματος. Η δεύτερη την απαγόρευση να πάρεις μαζί σου το παλτό σου. Αλλά υπάρχει πάντοτε ένα ποσοστό που θα επιδεικνύει «αρρύθμιστη» συμπεριφορά: θα βγαίνει έξω, όπου κάνει κρύο, χωρίς παλτό. Συνεπώς, κάνουμε ακόμη μια ρύθμιση: του δίνουμε κουβέρτες για να μπορεί εντός πλαισίου και βάσει ενός ρυθμισμένου συστήματος να καταστρατηγεί άλλες ρυθμίσεις του συστήματος.

Μου φαίνεται λοιπόν ότι η ενόχλησή μου σχετίζεται με την παραδοχή ότι τα όρια των συμπεριφορών – τα σημεία όπου αγγίζουμε ο ένας τον άλλον – πρέπει να ρυθμιστούν. Η ασθενής μορφή αυτής της παραδοχής είναι η λειτουργία των νόμων όπως την εννοούμε σε μια δημοκρατία: ένα γενικό πλαίσιο, μια σύμβαση που περιγράφει τις πλέον οξείες, διαπιστωμένες υπερβάσεις των ορίων και μας επιτρέπει κατά περίπτωση να τις εντοπίζουμε, όταν παρίσταται ανάγκη. Η ισχυρή μορφή αυτής της παραδοχής είναι η πολιτική ορθότητα: ένα αδιάβλητο πλέγμα απόλυτων ρυθμίσεων που εξασφαλίζει εκ των προτέρων ότι κανένας δεν μπορεί ποτέ να υπερβεί τα όρια.

Θυμάμαι έναν όρο που χρησιμοποίησε ο Σλάβοϊ Ζίζεκ για να προσεγγίσει αυτό το πρόβλημα. Μιλούσε στα αγγλικά και ο όρος ήταν civility – «ευγένεια», ασφαλώς, αλλά και «κοινότητα»: το σημαντικό συστατικό της λέξης είναι η «πόλις», ο «πολίτης». Έλεγε ότι οι ανθρώπινες σχέσεις υφίστανται ακριβώς στο μυστηριώδες κενό ανάμεσα στις επίσημες ρυθμίσεις των συμπεριφορών, εκεί όπου η αίσθηση κοινότητας ρυθμίζει τα όρια της συμπεριφοράς εθιμικά, βάσει αξιών που είναι αδύνατον να διατυπωθούν με σαφήνεια, είναι αδύνατον να συστήσουν επίσημο – πόσο μάλλον νομικό – πλαίσιο.

Υπάρχει κάτι πολύ ανησυχητικό στην ολοένα εντεινόμενη πεποίθηση ότι όλοι πρέπει να είναι πάντα και υπό οποιεσδήποτε προϋποθέσεις απολύτως προστατευμένοι από τις ενδεχόμενες υπερβάσεις των άλλων. Το αποτέλεσμα είναι ότι δεν μένει κανένας χώρος για συμπεριφορές που αντιστέκονται εγγενώς σε οποιαδήποτε ρύθμιση, όπως είναι η ευγένεια ή ο σεβασμός.

Ο πιθανός αντίλογος είναι ότι αν ο στόχος είναι σημαντικός, όπως λόγου χάριν η προστασία της υγείας μας, η επίτευξη του στόχου δεν είναι που μετράει; Και όμως όχι. Δεν είναι το ίδιο να έχουμε μια κοινότητα ανθρώπων που αντιλαμβάνονται τα όρια ως εύπλαστα τεκμήρια του αυτόβουλου περιορισμού της ελευθερίας τους με το να έχουμε ένα σύνολο ατόμων που εμποδίζονται από το να εφάπτονται το ένα με το άλλο, από τον φόβο μήπως γδαρθούν. Δεν νιώθουμε το ίδιο.

Τεχνηέντως 27 Ιουνίου 2009

Αντοχές

Το τι υπάρχει για να δει κανείς αυτές τις ημέρες στην Αθήνα δεν λέγεται: η 2η Μπιενάλε, ασφαλώς, στον Ολυμπιακό Πόλο Φαλήρου, το Remap 2 στο Μεταξουργείο, εκθέσεις στο Κυκλαδικό Μουσείο, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στο Ιδρυμα ΔΕΣΤΕ, ακόμη και στα σφαγεία της Ύδρας! (Εντάξει, όχι ακριβώς στην Αθήνα αυτό το τελευταίο αλλά τέλος πάντων...). Θα τα πιάσουμε ένα ένα αλλά ως τότε, αντοχή να έχετε να βλέπετε εκθέσεις. Μεγάλο εικαστικό καλοκαίρι σας υποσχέθηκαν και νάτο.

Exit

Μέσα στον ορυμαγδό των τεράστιων γεγονότων, όμως, ας ασχοληθούμε σήμερα με κάτι πιο μικρό και στοχευμένο: με μια αποστροφή από τον Κίρκεργααρντ μάς υποδέχεται η ομάδα «άντερ κονστράξιον» [sic] στη νέα έκθεσή της, στο πλαίσιο του ZONE D, της σειράς σύγχρονης τέχνης δηλαδή που επιμελείται η Δάφνη Ζουμπουλάκη, στη Γκαλερί Ζουμπουλάκη. Η έκθεση, η οποία θα διαρκέσει ως τις 4 Ιουλίου, τιτλοφορείται «EXIT » και αποτελείται από «ένα περιβάλλον επαναληπτικό, σειριακό, εύτακτο, εντός του οποίου το “πάγωμα” του χρόνου νοηματοδοτεί και τη στιγμή της εξόδου». Γι’ αυτό και η επιλεγμένη αποστροφή δίνει τον τόνο: «Αφού επαναλήφθηκε αυτό για λίγες ημέρες, εξοργίστηκα τόσο, δυσανασχέτησα τόσο με την επανάληψη, που αποφάσισα να πάρω την επιστροφή. Η ανακάλυψή μου δεν ήτανε αξιόλογη, ήτανε ωστόσο αξιοπερίεργη· διότι είχα ανακαλύψει πως η επανάληψη δεν υπήρχε διόλου, και τούτο το είχα επαληθεύσει επαναλαμβάνοντας το από κάθε δυνατή άποψη.» (Søren Kierkegaard, Η επανάληψη, μτφ. Σοφία Σκοπετέα, εκδ. Παπαζήση, 1981)

Η ομάδα «άντερ κονστράξιον», ένα συλλογικό εικαστικό πείραμα πάνω στην ιδέα της ανα-κατασκευής, όπως δηλώνουν τα μέλη της, αποτελείται από τους Γιώργο Γιαννακόπουλο, Ιάσονα Κοντοβράκη, Ξανθή Κωστορρίζου, Αλέξανδρο Λάϊο, Σπύρο Νάκα, Νίκο Παπαδόπουλο, Χρυσάνθη Παπαξένου, Χριστίνα Σγουρομύτη, Γεωργία Τουρμούζη, Πάνο Φαμέλη, Μάρω Φασουλή και Κώστα Χριστόπουλο.

Έχει γίνει πολύς λόγος γι’ αυτούς με τις συμμετοχές τους στο Πεδίο Δράσης Κόδρα 2008, στο my living room (2008) και στο Σπίτι της Κύπρου (2009). Θα παρακολουθούμε.

Γκαλερί Ζουμπουλάκη, Πλ. Κολωνακίου 20, www.zoumboulakis.gr. Πληροφορίες για τους «άντερ κονστράξιον»: www.kodra-underconstruction.blogspot.com, www.our-living-room.blogspot.com και www.tospititis.blogspot.com. [Στη φωτογραφία: Εγκατάσταση των «άντερ κονστράξιον»]

Εμβόλιμα (2η Μπιενάλε της Αθήνας 2009 HEAVEN- Πρόγραμμα Συναυλιών Παρασκευή 26, Σάββατο 27, Κυριακή 28 Ιουνίου)

Με χαρά σας προσκαλούμε στις συναυλίες που θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή 26, το Σάββατο 27 και την Κυριακή 28 Ιουνίου 2009, στο πλαίσιο της έκθεσης Heaven Live της 2ης Μπιενάλε της Αθήνας! Οι συναυλίες πραγματοποιούνται σε δημόσιους χώρους και η είσοδος είναι ελεύθερη!

Παρασκευή 26 Ιουνίου
Κωνσταντίνος Βήτα
Live concert στη σκηνή του Μπάτη - 22.00 (στάση τραμ Μπάτης)
Ο Κωνσταντίνος Βήτα θα παρουσιάσει ένα dj-set με μουσική που έχει επιλέξει ειδικά για αυτό το βράδυ. Σε κάποια σημεία θα ακουστούν ανέκδοτα και γνωστά κομμάτια από τη μουσική που συνθέτει ο ίδιος. Θα παρουσιάσει επιφάνειες μουσικής, όπως τις αντιλαμβάνεται και είναι κυρίως συνθέσεις που ακούει όταν ζωγραφίζει ή προσπαθεί να σκεφτεί ή όταν δεν σκέφτεται τίποτα, αλλά θέλει να ακούσει μουσική. Τα βινύλια που θα παίξει είναι από τη συλλογή του.

Σάββατο 27 Ιουνίου
ILIOS
“Symphony for electronics and internal combustion engine” - 22.00
Live concert στην πλατεία Νερού (στάση τραμ Δέλτα Φαλήρου)
Από τις αρχές της δεκαετίας του 90, ο ILIOS εξερευνά τα όρια του ήχου και της εικόνας. Η ηχητική του παλέτα βρίσκεται σε συνεχή ανανέωση με σκοπό να προστατέψει μια αντι-καριέρα και μερικά από τα έργα του έχουν χαρακτηριστεί από τον διεθνή Τύπο ως ¨ο ήχος του θανάτου¨ ή ¨ο πιο αποδυναμωτικός δίσκος που έγινε ποτέ ¨. Μέχρι το 2009 ο ILIOS έχει παρουσιάσει ζωντανά τη δουλειά του πάνω από 170 φορές σε 25 χώρες στην Ασία, Βόρεια και Νότια Αμερική και Ευρώπη, υποβάλλοντας τις αντιστάσεις του χώρου και του σώματος σε σκληρές δοκιμές με σκοπό την εγρήγορση των αισθήσεων. Στη Μπιενάλε της Αθήνας θα παρουσιάσει για πρώτη φορά τη ¨Συμφωνία για ηλεκτρονικά και κινητήρες εσωτερικής καύσης¨ συνδυάζοντας χαμηλές συχνότητες από γεννήτριες ήχου και τις δονήσεις των μετάλλων ενός αυτοκινήτου σε πραγματικό χρόνο (www.siteilios.gr).

Κυριακή 28 Ιουνίου
Larry Gus
”Pensile Gardens” – 20.00
Live concert στα παιχνίδια της σκηνής του Μπάτη (στάση τραμ Μπάτης)
O Larry Gus θα παρουσιάσει την ημι-εγκατάσταση Pensile Gardens, κρεμαστά αντικείμενα, μικροκλίμακες και νανοήχοι (www.myspace.com/larrygus)

My Wet Calvin
” Sanctuary” – 20.45
Live concert σε περίκλειστο χώρο για εξαγνισμό στην παραλία (στάση τραμ Φλοίσβος)
Οι Wet Calvin δημιουργήθηκαν από τους Άρη και Λεωνίδα στην Αθήνα, το 2004. Μετά από πολυάριθμες κυκλοφορίες και αντίστοιχες εμφανίσεις στην πρωτεύουσα, τη συμπρωτεύουσα, την επαρχία και το Ηνωμένο Βασίλειο, προγραμματίζουν την κατάκτηση των charts με μια παραδοσιακού τύπου κυκλοφορία το προσεχές φθινόπωρο. Το Sanctuary είναι ένα πείραμα στην παραλία, μια συναυλία με όρους performance, που φιλοδοξεί περιφράσσοντας ένα μικρό τμήμα αμμουδιάς και εξαγνίζοντας συμβολικά τους θεατές πριν την είσοδο τους, να τους εισάγει σε έναν χειροποίητο πρωτογενή παράδεισο (www.mywetcalvin.com).

Lumiere Brother
Live concert στον Φλοίσβο - 21.30 (στάση τραμ Φλοίσβος)
O Lumiere Βrother υπήρξε ιδρυτικό μέλος, τραγουδιστής και βασικός συνθέτης των Serpentine. Το φθινόπωρο του 2007 ηχογραφεί, με την πολύτιμη βοήθεια του Ottomo στα Fab Liquid Studios, 13 κομμάτια που αποτέλεσαν την αρχή μιας νέας περιόδου μουσικής δημιουργίας, υπό τις κινηματογραφικές επιρροές των αδερφών Lumiere και του Tim Burton, τις φωνητικές συγχορδίες των Beatles και των E.L.O., την περιπετειώδη ζωή των Oscar Wilde και Saint Exupery και τους εύθραυστους ήχους των πιάνων των Satie και Debussy (http://www.myspace.com/lumierebrother).

Flakes
“Siren” - 22.30
Live concert στον Φλοiσβο (στάση τραμ Φλοίσβος)
Οι Flakes παίζουν Ιndie Art Punk φορώντας Vintage Rock n'Roll παπούτσια. Μοιρασμένοι μεταξύ Αθήνας, Πάτρας και Λονδίνου έχουν πραγματοποιήσει πολυάριθμες εμφανίσεις εντός και εκτός συνόρων λαμβάνοντας θερμές κριτικές από τον μουσικό τύπο και το κοινό. Τον Ιούλιο του 2008 επιλέχθηκαν μέσα από άλλες 740 μπάντες για να εμφανιστούν στη Live σκηνή του MTV στο EXIT FESTIVAL 2008. Το debut αλμπουμ "Lick Your Fingers, If you Like it" που κυκλοφόρησε τον Οκτώβρη 2008 αναδείχθηκε ως μια από τις καλύτερες εγχώριες indie κυκλοφορίες της χρονιάς (http://www.myspace.com/flakesband).

Εμβόλιμα (HEAVEN blog)

Δημιουργήσαμε ένα blog, όπου θα ανεβάζουμε στο εξής καθημερινά highlights, νέα, εκδηλώσεις και σχόλια για τη 2η Μπιενάλε της Αθήνας 2009 HEAVEN!

Τεχνηέντως 6 Ιουνίου 2009

Βελτιώσεις

Δύο προτάσεις, αυτή την εβδομάδα. Άλλωστε, μου φαίνεται ότι καλά θα κάνει κανείς να μαζέψει δυνάμεις: από την ερχόμενη εβδομάδα, η εικαστική κίνηση αναμένεται εξαντλητική. Κουράγιο να έχει κανείς, να πηγαίνει σε εκθέσεις. Ποιος θα το περίμενε ότι στην Αθήνα, κάποια στιγμή η ένδεια θα έδινε τη θέση της σε ένα από τα πιο πλούσια εικαστικά προγράμματα της Ευρώπης; (Βέβαια, ορισμένοι γκρινιάζουν ακόμη. Αλλά αυτοί θα γκρίνιαζαν οπουδήποτε...)

Απαγγελίες

Για όσους βρίσκονται στη Βενετία, όπου αυτές τις ημέρες διεξάγονται τα προ εγκαίνια της 53ης Μπιενάλε της Βενετίας, ως σήμερα διαρκεί το πρόγραμμα «Moscow Poetry Club - Έλληνες ποιητές και εικαστικοί στην 53η Μπιενάλε της Βενετίας». Όπως μας πληροφορούν οι διοργανωτές, «η έναρξη των δράσεων έγινε από τον καλλιτεχνικό διευθυντή της Μπιενάλε Ντάνιελ Μπίρνμπαουμ, που απήγγειλε ποιήματα στα σουηδικά. Στη συνέχεια, έγιναν απαγγελίες από ρώσους και αυστριακούς ποιητές, καθώς και από την Κύπρια Δάφνη Νικήτα, πάνω και γύρω από το κουτί / πλατφόρμα της εικαστικού Γιούλας Χατζηγεωργίου, με τίτλο "Poets Machine".» Σπεύσατε να σας απαγγείλουν.

Overview

Κάτι συγκινητικό, σχετικό με μια από τις μακροβιότερες, πλέον, γκαλερί σύγχρονης τέχνης της Αθήνας: με αφορμή τη λειτουργία της νέας, ανανεωμένης ιστοσελίδας της, η Αίθουσα Τέχνης Καππάτος παρουσιάζει, κατά τη διατύπωση της ανακοίνωσης, μια «Έκθεση – Διαδρομή», η οποία περιλαμβάνει αντιπροσωπευτικά έργα από την αρχή της λειτουργίας της γκαλερί, το 1991, ως σήμερα. Η έκθεση τιτλοφορείται «Overview» και θα διαρκέσει 27 Ιουνίου.

Απουσίες

Και κάτι όχι τόσο συγκινητικό: την ερχόμενη εβδομάδα, η στήλη θα απουσιάσει. Παρά την αδιαμφισβήτητη αφοσίωσή μου σε αυτή, από το 2002 που τη γράφω, υπάρχουν κάποιες περίοδοι όπου η απουσία είναι αναπόφευκτη. Εν προκειμένω υπάρχει το μικρό θεματάκι της τελικής ευθείας προς τα εγκαίνια της 2ης Μπιενάλε της Αθήνας 2009 HEAVEN, η οποία εγκαινιάζεται το ερχόμενο σαββατοκύριακο και θα ανοίξει για το κοινό τη Δευτέρα 15 Ιουνίου. Εύχομαι να σας δω όλους στο Φάληρο!

Aίθουσα Τέχνης Καππάτος, Αθηνάς 12, τηλ. 210 321 7931, http://www.kappatosgallery.com/ [Στη φωτογραφία: Έργο της Κέι Σίμεντζ, με τίτλο «Conny Island», από την έκθεση «Overview» στην Αίθουσα Τέχνης Καππάτος]

Τεχνηέντως 30 Μαΐου 2009

Αξίες

Κατάμεστο ήταν το συνέδριο «Αrt & Βusiness» την περασμένη Τετάρτη, ιδίως κατά τους χαιρετισμούς του υπουργού Πολιτισμού κ. Αντώνη Σαμαρά και επιφανών επιχειρηματιών. Μετά οι λιγότερο ανθεκτικοί έβγαιναν έξω λίγο συχνότερα για καφέ και - για να μιλήσω στη γλώσσα της ελληνικής σύγχρονης τέχνης - networking, ωστόσο παρέμεινε στην αίθουσα πρωτοφανές πλήθος για ένα τέτοιο θέμα.

Το συνέδριο διοργάνωσε η εφημερίδα «Αξία», για δεύτερη χρονιά, υπό τον συντονισμό της συναδέλφου Λητώς Μησιακούλη . Η διοργάνωση ήταν, δίχως υπερβολή, άψογη.

Συμπληρώσεις

«Πρόσφατες διεθνείς εξελίξεις σε επιμελητικό και θεωρητικό επίπεδο σχετικά με την επανάκαμψη του ζωγραφικού μέσου» έρχεται να «συμπληρώσει» η έκθεση με τίτλο «Ρaint-id - Σύγχρονη Ζωγραφική στην Ελλάδα». Την επιμελείται ο Σωτήρης Μπαχτσετζής και παρουσιάζεται στο ΜΜΣΤ (Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης), στο πλαίσιο της 2ης Μπιενάλε Θεσσαλονίκης, ως τις 31 Ιουλίου.

Είναι βέβαιο ότι όποιος απευθύνει πρόσκληση σε ένα κοινό - ειδικό και μη - με τέτοιες μεγαλόπνοες εξαγγελίες (...να «συμπληρώσει πρόσφατες διεθνείς εξελίξεις σε επιμελητικό και θεωρητικό επίπεδο» ), μάλλον ξεκινά με ένα επικοινωνιακό μειονέκτημα. Καθ΄ ότι τέτοιου είδους «συμπληρώσεις» δύσκολα αποδεικνύονται - και πάντως όχι με μια έκθεση -, ενώ προϋποθέτουν σε δυσανάλογο βαθμό την καλή προαίρεση του θεατή και αναγνώστη, η οποία κατά τεκμήριο είναι δυσεύρετη, είναι γενικώς μάλλον πιο σώφρον να δηλώνει κανείς ότι δεν «συμπληρώνει» τίποτε, έστω και αν μολοντούτο πρόθεσή του είναι να κάνει ακριβώς αυτό.

Αποδίδω πολλές από τις κακίες που ακούστηκαν στους βρωμερούς διαδρόμους των εγχώριων εικαστικών σε αυτό το επικοινωνιακό ατόπημα - ίσως και λίγο στην παρουσία του Λακάν και του Ίγκλετον, μια πολιτική - ακόμη περισσότερο, ιδεολογική - ορθότητα που λίγοι προσδιορίζουν ως τέτοια, ωστόσο είναι σε θέση να την εισπράξουν ως ενόχληση. Δεν συμμερίζομαι ωστόσο τον αρνητισμό απέναντι σε μια έκθεση ενός σκεπτόμενου νέου επιμελητή που δίνει βήμα σε καλούς - αλλά και κάποιους πολύ καλούς, όπως ο Βαγγέλης Γκόκας και ο Βασίλης Καρούκ - καλλιτέχνες.

(Είναι εύκολο να μεμψιμοιρείς έξω από τον χορό. Ολοι ξέρουν όμως ότι στην πραγματικότητα το κάνεις επειδή, αν σηκωθείς, θα φανεί πως - για να μιλήσω και πάλι στη γλώσσα της ελληνικής σύγχρονης τέχνης - you just ain΄t got the groove...)

ΜΜΣΤ, Εγνατίας 154, Θεσσαλονίκη, τηλ. 2310 240002, http://www.mmca.org.gr/ [Στη φωτογραφία: ΄Εργο του Δημήτρη Τζαμουράνη από την έκθεση «Ρaint-id»]

Εμβόλιμα (Γίνετε εθελοντές στη 2η Μπιενάλε της Αθήνας 2009 HEAVEN!)

Η Κατερίνα, ο Δημήτρης, η Μίκα,

τρεις εθελοντές της 1ης Μπιενάλε της Αθήνας 2007,

στον χώρο της έκθεσης

Η Μπιενάλε της Αθήνας αναζητά εθελοντές εν όψει της έκθεσης και των εκδηλώσεων της 2ης Μπιενάλε της Αθήνας 2009 HEAVEN.

Η συμμετοχή στην Μπιενάλε της Αθήνας είναι μια εξαιρετική ευκαιρία να ζήσει κανείς μια συναρπαστική εμπειρία, συνεισφέροντας στην πραγματοποίηση της μεγαλύτερης εικαστικής εκδήλωσης στη χώρα!

Εθελοντικές θέσεις προσφέρονται για όλα τα στάδια της έκθεσης, από την προετοιμασία του εκθεσιακού χώρου και την εγκατάσταση της έκθεσης, τη λειτουργία της και την υποστήριξη των εκδηλώσεων και προγραμμάτων που θα πραγματοποιηθούν έως την ολοκλήρωση και απεγκατάστασή της.Οι εθελοντές συμμετέχουν σε ένα κυκλικό πρόγραμμα δραστηριοτήτων που περιλαμβάνει:

• Την εγκατάσταση της έκθεσης και τη διαμόρφωση του εκθεσιακού χώρου
• Βοήθεια στους καλλιτέχνες για τη δημιουργία έργων τέχνης και την εγκατάστασή τους στον χώρο
• Την επίβλεψη της έκθεσης
• Τα εκπαιδευτικά προγράμματα
• Τις ξεναγήσεις των επισκεπτών
• Την υποστήριξη στα περίπτερα, στα πωλητήρια και στα εκδοτήρια
• Τις παράλληλες εκδηλώσεις (συναυλίες, performances, προβολές, κ.ά.)
• Την ολοκλήρωση και απεγκατάσταση της έκθεσης

Ενδιαφέρεστε; Γράψτε μας στο e-mail: ab2volunteers(at)gmail(dot)com

Τεχνηέντως 16 Μαΐου 2009

Αγάπες

Την αγάπη μου για την Αμφιλοχία την έχω δηλώσει και παλαιότερα από τη στήλη. Δεν είναι ότι πρόκειται για μια ιδιαιτέρως όμορφη, παραδοσιακή πόλη ούτε ότι είμαι τόσο φανατικός καταναλωτής γάμπαρης. Έχω αναμνήσεις, όμως. Στα ταξίδια, ειδικά αυτά που κάνει κάποιος ως παιδί, με ζαλάδα, σποραδικό ύπνο και γκρίνια, στο πίσω κάθισμα του αυτοκινήτου, η Αμφιλοχία ήταν ένα προσδοκώμενο: μια στάση για φαγητό μπροστά στη θάλασσα. Και η ανακούφιση της στάσης, μάλλον, την έχει επενδύσει με ένα αίσθημα γαλήνης και άνεσης, όπως, φαντάζομαι, τα παλιά πανδοχεία ή τα μοναστήρια.

Αταξίες

Έτσι λοιπόν, σπεύδω να δώσω εδώ μια είδηση που μου προκάλεσε το ενδιαφέρον, μολονότι απέχει αρκετά ακόμη. Και μου προκάλεσε το ενδιαφέρον όχι μόνο επειδή ο συλλέκτης Λεωνίδας Μπέλτσιος συνεχίζει τις καλοκαιρινές εξορμήσεις του στην περιφέρεια, συνεργαζόμενος όπως και πέρυσι με το Ιδρυμα Μάργαρη στην Αμφιλοχία, αλλά και επειδή η έκθεση που ετοιμάζεται, με τίτλο «Αταξίες», είναι, πληροφορούμαι, μια συν-επιμέλεια των κατοίκων της πόλης και της επιμελήτριας Ρούλας Παλαντά, η οποία επισημαίνει: «Η έκθεση εδώ δεν λειτουργεί ως σχέδιο ανάπτυξης μιας ιδέας ή ενός θέματος αλλά ως σχέδιο σύνθεσης ανάμεσα σε υπάρχουσες καλλιτεχνικές μορφές –έργα– και ετερόκλιτες, αμορφοποίητες, ατελείς και ανώνυμες σκέψεις και ομιλίες. Προσπαθήσαμε να διευρύνουμε το πεδίο της παραγωγής ερμηνευτικής και σχεδιαστικής προσέγγισης έξω από τα όρια του καλλιτεχνικού συγκείμενου, όχι τόσο για να διαρρήξουμε κάποιο όριο όσο για να το μελετήσουμε. Ο στόχος είναι να αποκαλύψουμε τις ανώνυμες εναλλακτικές ανάγνωσης και πρόσληψης της σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας καθώς και πρακτικές ανάδειξής της, έξω από το οικείο έδαφος της καθιερωμένης επιμελητικής λειτουργίας, φιλοδοξώντας να εμπλουτίσουμε, ακόμη και να ενσωματώσουμε ενδεχόμενους κραδασμούς στο ερμηνευτικό και μεθοδολογικό της σύμπαν. Τη στιγμή που γράφεται αυτό το κείμενο, δεν γνωρίζουμε την πιθανή ή απρόβλεπτη τροπή που θα πάρει η έκθεση. Αυτό που θα προκύψει θα καταγραφεί και θα παρουσιαστεί το Σεπτέμβριο, στη Θεσσαλονίκη, ως αντικείμενο μιας νέας έκθεσης, όπου και θα εκδοθεί μια συμπληρωματική έκδοση».

Εκθέσεις με ανάλογο σκεπτικό «διερεύνησης» έχουμε συναντήσει πολλές, το πολύ όμορφο εδώ όμως είναι η αυτοπεποίθηση με την οποία δηλώνεται ότι ουδείς γνωρίζει πώς θα είναι η έκθεση. Η δε «συνεπιμέλεια» των κατοίκων μοιάζει υποσχόμενος παράγοντας. Στην έκθεση, η οποία θα διεξαχθεί από τις 12 Ιουλίου ως τις 16 Αυγούστου, συμμετέχουν με έργα τους που ανήκουν στη Συλλογή Μπέλτσιου, οι καλλιτέχνες Νίκος Αλεξίου, Κωστής Βελώνης, Απόστολος Γεωργίου, Ράνια Εμμανουηλίδου, Γιάννης Θεοδωρόπουλος, Άλκης Μπούτλης, Μαρία Παπαδημητρίου, Γιώργος Σαπουντζής, κ.ά.

[Στη φωτογραφία: Άλκης Μπούτλης, «Χωρίς Τίτλο», 2007, γκουάς, κάρβουνο, ακουαρέλα και σμάλτο σε χαρτί, 140x180 εκ. / ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ: ΣΥΛΛΟΓΗ ΜΠΕΛΤΣΙΟΥ]